LiturgischBloemschikken |
Aandacht voor de schepping, voor de natuur en het milieu, staat centraal bij al onze suggesties en voorbeelden. We uiten dat door zoveel mogelijk te werken met planten, bloemen, bladeren en andere materialen van het seizoen die bij voorkeur in de tuin groeien of met eko-label dichtbij geteeld zijn.
Sinds de eerste Europese Kerkenconferentie in 1989 in Basel zijn de gezamenlijke kerken bezig om in de periode van 1 september tot 4 oktober de schepping binnen het kerkelijk jaar extra aandacht te geven (thema: gerechtigheid, vrede en heelheid van de schepping). De Raad van Kerken in Nederland ondersteunt deze aanbeveling. Voor meer informatie: zie de website www.kerkenmilieu.nl.
Er zijn goede mogelijkheden om aandacht voor de schepping te combineren met de bestaande themazondagen zoals Startzondag, Ziekenzondag en de Vredesweek of u kunt aansluiting zoeken bij landelijke aandachtsvelden in deze maand zoals Monumentendag, Groene Maand, Week van het Landschap of de Week van het Openbaar Vervoer. Door het Christelijk Ecologisch netwerk (CEN) is in samenwerking met onder meer de projectgroep Kerk en Milieu van de Raad van Kerken een themapakket "Verwondering" verschenen over schepping en levenstijl. Deze map met preek- en lied suggesties, werkbladen voor kinderen etc is te bestellen via de website www.cenet.nl of majapostma@hetnet.nl of via het huisadres van de Evangelische Alliantie, Hoofdstraat 51 a, 3971 KB Driebergen.
|
|
Anita Westhuis ontwierp een serie met grassen als hoofdmateriaal voor de periode van de schepping ( 1 september - 4 oktober). Alle figuren zijn gebonden met siergras (Miscanthus) uit de tuin. Ook andere grassen uit de berm kunnen gebruikt worden. Voor het maken van de vorm is een stuk (electriciteits)draad gebruikt, ook ander stevig ijzerdraad is daarvoor geschikt. Iedere figuur staat op een loodprikker, maar kan ook in klei worden gestoken.
Zij liet zich inspireren door de teksten bij de lezingen die Roel Bosch schreef voor het tijdschrift De Eerste Dag, nummer 3, zomer 2006
Als u op een tekening/foto klikt zal er een nieuw venster worden geopend met een groter/duidelijker beeld.
)
3 september: Marcus 8, 22 - 26. "... Of raakt u ogen, oren aan, en helpt
me om het ware woord te zien...".
)
10 september: Marcus 8: 27 - 9:1 "...Schrikt het je af, de pijn die
leven doet,..".
)
17 september: Marcus 9: 14 - 29 "...Dat is, gericht zijn op, gerecht,
oprecht staan, gebed, gebaar tegen elk kromgebogen lot..." .
)
24 september: Marcus 9: 30 - 37 "...Laat me weer klein zijn, zwijgend
als een kind...".
)
1 oktober: Marcus 9: 38 - 50 "...en wie een ander heelt is een kind van
U...".
Kies een vaste basisvorm, bijvoorbeeld een (wereld)bol óf een kubus gemaakt van takken (oud symbolisch beeld van de aarde) óf een lap met daar op een cirkel van gebogen takken. Voor een opbouwschikking kunt u per scheppingsdag een element toevoegen.
Als u een houdbare schikking wilt maken, werk dan met gedroogde materialen. Uiteraard zijn combinaties van droog met vers ook mogelijk. De scheppingsdag dag die centraal staat krijgt dan bijvoorbeeld een accent met verse materialen
)
Psalm 1
Maak een compositie met takken en vruchten en eventueel bloemen. Plaats deze bijvoorbeeld bij het doopvont of bij een blauwe lap die als water stroomt.
Of gebruik een tak van een wilde roos, bloem, knop, vrucht
Psalm 36: 6-10
Maak bijvoorbeeld een compositie met lisseblad als een fontein. Plaats in het midden in een bundel rietsigaren (in de vrije natuur beschermde plant, raadpleeg CITES) ook wel Christusstokken genoemd. Leg aan de rand van de ronde schaal een cirkel van zonnebloemen of gele bloemen vervlochten met klimop (laat de bundel klimop op de rand rusten, daar doorheen vlecht u de stelen van de gele bloemen die met hun stelen het water raken).
Psalm 104
Deze psalm is een lofzang op de hele schepping. Kies één van de elementen uit (zie ook de voorbeelden bij de basisbeelden en de zeven dagen van de Schepping) of maak een compositie van een deel, bv. bij vers 30:
Maak een bol (half of heel) en bekleed die enerzijds met dorre materialen (links) en groene materialen rechts. Laat vanuit het dorre deel een vloeiende, rode lijn lopen die steeds dikker wordt in het groen . Rood is een verwijzing naar de Geest. Gebruik bijvoorbeeld rode bladeren (achterkant Ligularia, Cotinus, Photinia), bloemen van de Monarda, brandende liefde of rode rozen, takken rode zuring.
Allerlei liederen verwijzen naar de mens in de schepping. Mens worden betekent altijd je verdiepen, op zoek gaan naar je wortels. Het is een 'aarden in geloof' om stevig te staan als er storm op steekt of wanneer je je verlaten voelt. Dat beeld van wortels rond thema verdieping, verworteling is op allerlei manieren te gebruiken en te combineren met bloemen. Niet alleen winterwortel maar ook pastinaak (witte winterwortel) koolraap, rammenas etc. is te gebruiken. Wortels zijn uit te hollen en kunnen zo water bevatten. Om wortels rechtop te houden kun je ze verbinden met (saté)stokjes. Denk ook aan de bruikbaarheid van de soms prachtige wortelkluit van struiken of bomen die gerooid werden.
Gezang 172)
Hier is gebruik gemaakt van winterwortel als beeld van verdieping, terug naar je 'roots'. Drie zonnebloemen daartussen als beeld van geloof in de Drie-ene God. Een enkele zonnebloem is in een dunne glasbuis met water aan een wortel met een dunne ijzerdraad verbonden, als beeld van 'gaande in de woestijn'.
Gezang 472Maak een compositie met puin, zet daarbinnen (bak)stenen rechtop en laat van daaruit (bijvoorbeeld een knol koolrabi) fris groen komen. Laat door het geel en rode draad, lap of bundel rode takken of blad lopen als verwijzing naar de Geest.
Gezang 479Deze tekst nodigt uit tot het maken van een compositie met veldbloemen. Ook kunt u ervoor kiezen om een rustige basiscompositie met tuinmaterialen te maken en in het centrum bloemen met een speciale betekenis te plaatsen. Leg daarbij eventueel een kaartje met die betekenis of schrijf dat in het kerkblad. Op deze manier kunt u anderen iets leren van symboliek van bloemen.
) |
) |
) |
) |
|
Gebruik bijvoorbeeld als basisbeeld:
Illustreer de verschillende elementen (zon, maan, sterren, wind, wolken, water, vuur, aarde (zie onder punt 6, suggesties voor eigen ontwerp)
In de katholieke traditie wordt op 14 september het feest van de kruisverheffing gevierd. Een legende verhaalt dat het kruis waaraan Jezus gestorven is gevonden zou zijn door Helena, de moeder van keizer Constatijn. Helena werd op het spoor gebracht door een heerlijke geur. In Griekenland is het nog steeds gewoonte om aan de voet van het kruis het heerlijk geurende kruid basilicum te plaatsen. In feite is 14 september terug te voeren op de dag na de inwijding (13 september) van de H.Grafbasiliek op de Calvarieberg in Jeruzalem in 355.
) |
) |
) |
) |
Kies als basisvorm een van de verschillende kruisvormen (zie de voorbeelden in de Veertigdagentijd 2005) en plaats er een passende compositie bij. Bijvoorbeeld:
Startzondag
Laat alle (werk)groepen van de kerk een bepaald kruistype uitzoeken dat hen aanspreekt. Maak dat kruis van bijvoorbeeld wilgentenen of andere takken en plaats er de volgende symbolen bij:
Ziekenzondag
Grieks kruis (de kruisvorm van het Rode Kruis) met een compositie van allerlei geneeskrachtige kruiden zoals salie, kamille, boerenwormkruid, leverkruid, etc.
Vredeszondag
Het "Pax-Christi-kruis" met een compositie met witte bloemen.
Scheppingszondag
Een gaffelkruis met een compositie met veel groen en allerlei veldbloemen of vruchten
Franciscus Zondag
Tau-kruis gesierd met zonnebloemen of andere helianthen of groenten en kruiden. (zie ook bij punt 4, het Zonnelied)
)
)
)